SHARE

Hơn 2/3 dân số Bến Tre có kinh tế chính trong lĩnh vực nông nghiệp. Trong thời kỳ hội nhập quốc tế hiện nay, nhu cầu vay vốn để đầu tư, tăng hàm lượng khoa học kỹ thuật trong canh tác, mở rộng sản xuất là rất lớn. Việc người nông dân được ngân hàng (NH) chấp nhận cho vay vốn chủ yếu dùng quyền sử dụng đất (QSDĐ) làm tài sản đảm bảo. Thế nhưng hơn 97% giấy chứng nhận QSDĐ nông nghiệp của người dân Bến Tre có ghi cấp cho hộ – một vướng mắc rất lớn trong khi thực hiện hoàn tất giao dịch.

Chỉ thiếu 1 người vẫn không được vay

Giá bò hiện nay khá rẻ, trong khi lãi suất vay NH phục vụ cho phát triển lĩnh vực nông nghiệp khá thấp. Bà Tr.T.N. (ấp Giang Hà, xã An Điền, huyện Thạnh Phú) định cầm sổ của hơn 15 công đất vay 50 triệu đồng để mua thêm bò về nuôi, nhưng nhớ lại câu chuyện bế tắc trong lần vay trước, bà N. lại thôi không hy vọng nữa.

Theo bà N., gia đình bà rất đông con, hiện tuy nhiều người đã lập gia đình ra ở riêng nhưng chủ yếu đi làm công nhân ở các khu công nghiệp nên chưa có nhu cầu tách hộ. Năm 2016, việc nuôi tôm thất bại, bà cần số tiền 70 triệu đồng để trả khoản nợ cho đại lý thuốc, thức ăn tôm. “Vợ chồng tôi đồng lòng và nhờ cán bộ NH tại xã làm hồ sơ vay vốn. Tưởng đâu tất cả đều suôn sẻ khi các con tôi từ “năm non bảy núi” gì cũng về ký tên theo yêu cầu. Duy nhất có người con gái bặt vô âm tín trong gần 2 năm không liên lạc được. Định nhờ tòa án hướng dẫn để tiến hành các thủ tục tuyên bố nó mất tích nhưng mới có 2 năm mà làm vậy không đành lòng. Tôi đã năn nỉ muốn gãy lưỡi nhưng NH vẫn cương quyết không cho vay, bởi đó là quy định. Thấy chủ nợ mắng nhiếc quá nên mấy đứa con mới hùn nhau trả giúp. Quả thật giờ nói tới NH, tôi hết kỳ vọng chỉ vì cái sổ đất cho ghi chữ “hộ”” – bà N. than phiền.

Trường hợp giống như bà N. bị chữ “hộ” làm cho mất hy vọng như vậy chắc chắn không ít. Theo các đơn vị công chứng trên địa bàn tỉnh, mỗi năm đều có rất nhiều hồ sơ buộc phải “ngâm” lại chờ đủ chữ ký của các thành viên trong hộ. Thậm chí có hồ sơ phải “ngâm” cả tháng vẫn chưa trả lại được. “Chỉ một ít trong số các hồ sơ bị ngâm là tìm được thành viên còn thiếu rồi ký tên vào, trong khi phần nhiều thì người vay bỏ hồ sơ luôn. Mặc dù chúng tôi biết NH đã tìm hiểu kỹ các trường hợp đó mới đồng ý hướng dẫn người vay đến công chứng nhưng góc độ pháp luật buộc lòng chúng tôi không thể làm ngơ” – một công chứng viên đang làm việc tại Phòng Công chứng số 1, Sở Tư pháp cho biết.

Chuyển sang cá nhân chỉ mất “tiền giấy mực”

Đất hộ khiến cho việc giao dịch từ lâu rất phiền phức nhưng điều đó sẽ càng trở nên khó khăn hơn nữa khi Thông tư số 39/2016 của NH Nhà nước (có hiệu lực từ ngày 15-3-2017). Bởi theo thông tư này thì chỉ cá nhân và pháp nhân mới đủ tư cách chủ thể vay vốn tín dụng. “Đối với đất hộ, tất cả những thành viên đồng ý ký tên thì vẫn vay vốn NH bình thường. Nhưng, cái quan trọng, “tinh thần” của thông tư muốn chỉ có chủ thể vay vốn là cá nhân và pháp nhân để làm minh bạch dần tài chính của nền kinh tế mới là mấu chốt. Theo đó, sẽ không loại trừ việc phía các NH sẽ định mức cho vay vốn thấp hơn đối với đất hộ (có cùng diện tích với đất cá nhân), tương tự, đối với tài sản chung của cả hộ kinh doanh và tài sản hộ kinh doanh đứng tên cá nhân làm chủ….” – cán bộ của một chi nhánh NH thương mại tại TP. Bến Tre phân tích.

Ông Lê Công Thành – Phó giám đốc NH Nhà nước Chi nhánh tỉnh Bến Tre cho rằng, trước khi đi vay vốn NH mà tài sản đảm bảo là QSDĐ hộ, các thành viên trong hộ nên ra UBND xã, phường nơi cư trú làm đơn ủy quyền cho đại diện đi giao dịch với phía NH. Việc này sẽ giảm bớt phiền hà không cần thiết khi “đụng” các thủ tục hành chính tại NH, công chứng hồ sơ… “Chúng tôi đã kiến nghị nhiều lần, trong nhiều năm với ngành tài nguyên và môi trường nhưng không hiểu vì khó khăn gì mà đơn vị này vẫn chưa thực hiện “chiến dịch” chuyển đổi QSDĐ từ hộ sang cá nhân, vợ chồng. Trong khi đó, hầu hết các tỉnh, thành tại đồng bằng sông Cửu Long và cả nước đã làm rồi” – ông Thành cho biết.

Trao đổi với chúng tôi, ông Phan Hùng Cường – Trưởng Phòng Quản lý đất đai (thuộc Chi cục Quản lý đất đai, Sở Tài nguyên và Môi trường) khẳng định, việc hầu hết các thửa đất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh có mang chữ “hộ” là một tồn tại tiêu cực từ lịch sử để lại. Hiện nay, đơn vị đang tham mưu Sở Tài nguyên và Môi trường hoàn thành bộ hướng dẫn chi tiết việc chuyển quyền sử dụng sang cá nhân, vợ chồng. “Tuy bộ hướng dẫn chi tiết việc chuyển đổi chưa hoàn thành nhưng các trường hợp có đủ các giấy tờ cần thiết nên đến Văn phòng Đăng ký QSDĐ để chuyển đổi quyền sử dụng cho thuận lợi hơn trong các giao dịch, hợp đồng. Hoạt động chuyển đổi này “chỉ tốn tiền giấy mực” mà thôi, chứ không phải đóng khoản thuế nào cả. Đối với các trường hợp đăng ký mới, chủ sở hữu nên chủ động các giấy tờ chứng minh nguồn gốc tài sản theo quy định để được cấp QSDĐ cho cá nhân, vợ chồng”- ông Cường nói.

“Tuy tổng nợ từ các đối tượng là nông dân không lớn hơn so với dư nợ cho vay đối với các thành phần kinh tế khác nhưng tổng số hồ sơ vay là rất lớn. Vì vậy, nếu “chiến dịch” chuyển đổi QSDĐ sang cá nhân, vợ chồng thì sẽ giảm đáng kể sự phiền hà cho người đi vay vốn NH. Quan trọng hơn, thủ tục vay vốn NH dễ dàng hơn sẽ giảm đáng kể lượng “tín dụng đen với lãi suất ngất trời mây” hiện nay”.

(Ông Lê Công Thành – Phó giám đốc NH Nhà nước Chi nhánh tỉnh Bến Tre)

Facebook Comments

LEAVE A REPLY